Snapchat Nedir? Nasıl Kullanılır? Neden Önemlidir?

Popüler kültürün olmazsa olmazlarından olan sosyal ağların günümüzdeki önemi ve hayatımızdaki yeri yadsınamaz.  “Dijital dünyanın marka mecrası” mottosuna sahip Branding Türkiye, “Sosyal Ağlar” konulu bir yazı dizisi başlatarak deyim yerindeyse 7/24 hayatımızı meşgul eden sosyal mecralar hakkında “3F Fenomeni” (Fikir- Fayda – Farkındalık) doğrultusunda  bir bilgi aktarımında bulunuyor. “Sosyal Ağlar” yazı dizisine özellikle Z kuşağı tarafından kullanılan SnapChat ile devam ediyoruz. 

Branding Türkiye tarafından geliştirilen “3F Fenomeni” (Fikir – Fayda – Farkındalık) doğrultusunda hazırladığımız içerikler, yazı dizisi konseptine büründüğünde ayrı bir önem taşıyor. Özellikle her an tükettiğimiz bir ürün olan “sosyal medya” ile ilgili bilgi odaklı içerikler / makaleler okurlarımız tarafından ilgiyle takip ediliyor.

Bu hafta, çıkış yaptığı yıllara oranla popülaritesi çöküşte olsa da hala önemli bir mecra olan ancak yine de akıllara “Bir sosyal mecra daha tarihe mi gömülüyor acaba?” sorusunu getiren “Snapchat” ile sosyal ağlar yazı dizisine devam ediyoruz.

Bu makalede Snapchat ile ilgili tüm detaylara yer vereceğiz. “A’dan Z’ye Snapchat” şeklinde bir değerlendirme yapacağımız makalenin detaylarında aynı zamanda “Snapchat Tarihi”, “Snapchat Nedir?”, “Snapchat Nasıl Kullanılır?”, “Snapchat Neden Önemlidir?”, “Snapchat İstatistikleri Nelerdir?”, “Markaların Snapchat Kullanımı Nedir?” sorularına da yanıt bulacağız.

Snapchat’in Tarihçesi

Mantık olarak kullanıcılarına fotoğraflarla mesajlaşma hizmeti sunmak üzerine kurgulanan Snapchat adlı uygulama Evan Spiegel tarafından Eylül 2011 tarihinde kurulmuştur. Evan Spiegel tarafından hayata geçirilen bu yazılım / uygulama, daha sonra; Daniel Smith, David Kravitz, Leo NuhKatz, Bobby Murphy isimli Stanford Üniversitesi‘ndeki öğrenciler tarafından geliştirilmiştir.

SnapchatUygulama çıktığı tarihten itibaren gençler arasında kısa sürede popüler hale geldi. Özellikle Z kuşağı tarafından kullanılan Snapchat her geçen gün daha da popülerleşmeye başlayınca, markalar da Snapchat odaklı stratejiler geliştirmeye başladı.

Tabi markalar yalnızca marketing / branding çalışmaları için Snapchat ile ilgilenmemiş, bazı şirketler Snapchat’i satın almaya yönelik hamlelerde de bulunmuştur. Bu anlamda Snapchat’e en önemli hamle / teklif Facebook’un kurucusu ve sahibi olan Mark Zuckerberg tarafından gelmiştir. 2013 yılında Facebook’un SnapChat’i satın almak için 3 milyar dolar teklifine karşın SnapChat, bu teklifi reddetmiş ve o tarihte bu konu çok konuşulmuştur.

Bu arada Snapchat’i satın almaya yönelik aksiyon geliştiren tek firma Facebook değildi. Snapchat’e talip olan firmalardan biri de Google olmuştur. Dünyanın bir numaralı arama motoru Google, yükselen yıldız Snapchat için 4 milyar dolar teklif etmiş ancak Snapchat bu teklifi de reddetmiştir.

Dünyanın en önemli teknoloji firmalarından gelen milyar dolarlık teklifler ve bu tekliflerin Snapchat tarafından reddedilmesi bu sosyal ağın popülerliğini ve marka değerini büyük ölçüde arttırmıştır.

Bu arada bir dipnot olarak belirtmek istediğim bir detay var. 2013 yılında Snapchat’i satın almak için verdiği 3 milyar dolarlık teklifi reddedilen Mark Zuckerberg, SnapChat’ten sonra “Asya’nın SnapChat’i” denilen ve Güney Kore menşeili Snow isimli uygulamayı satın almak istemiş ancak oradan da ret cevabı almıştır.

Mark Zuckerberg’in iki başarısız hamlesi içinde ukde kalmış olacak ki, Snapchat’i, diğer sosyal ağ uygulamalarından farklı kılan ve Snapchat’i Snapchat yapan “Story” özelliğini kopyalamıştır. “Hikaye” paylaşma özelliği önce Facebook’a daha sonra Facebook’un diğer popüler ürünlerinden olan “Instagram” ve “Whatsapp”a getirilmiştir.

Günümüzde Instagram, Twitter gibi uygulamalar karşısında güçsüz kalan ve bir hayli değer kaybı yaşayan Snapchat’in şu anda piyasa değeri, 24 milyar dolar olarak kayıtlara geçmiş bulunmakta. 2017 mali raporlarına göre piyasa değeri 25 milyar dolar olan Twitter’ın, SnapChat’in önüne geçtiği resmi olarak kaydedildi.

Snapchat tarihindeki en büyük düşüşü yaşarken, uzmanlar Snapchat’i ilerleyen günlerde daha büyük sıkıntıların beklediğini söylüyor.

SnapChat Nedir? Neden Önemlidir?

SnapChat, kullanıcılara anlık fotoğraf ve video çekip,  bu fotoğrafları notlar, efektler veya çıkartmalarla renklendirerek paylaşabilme özelliği ve ayrıcalığı sunan sosyal bir mecradır.

Uygulamayı özel kılan ve gençler arasında kısa sürede yaygınlaşıp popüler olmasını sağlayan en önemli özelliği ise paylaşılan fotoğraf ve videoların 1 ile 10 saniye arasında bir süreyle sınırlandırılmasıdır. Uygulamada paylaşılan bu 1-10 saniyelik gönderiler “Snaps” olarak adlandırılıyor. Ayrıca uygulamanın başka bir özelliği daha var. Şöyle ki; paylaşılan gönderiler, takipçiler tarafından görüldükten sonra 24 saat içinde kendi kendini imha ediyor Yani Snapchat’te geçicilik söz konusudur. Zaten Snapchat’i diğer sosyal ağlardan ayıran da budur. Örneğin Instagram’da paylaştığınız video veya fotoğraflar siz silmediğiniz müddetçe kalır ancak Snapchat’te böylesi bir kalıcılık ve paylaşımlılık yoktur. Dijital Markalaşma Uzmanı Mürsel Ferhat Sağlam bu durumu “geçiciliğn kalıcığı” şeklinde bir fenomenle özetlemektedir.

SnapchatSnapchat, paylaşımların 24 saat sonra kendi kendine yok olma özelliği ve nick kullanma yönüyle gizliliği ön plana alan ve gizliliğe önem veren bir sosyal ağ olduğunu kantlamıştır. Bu durum Y ve Z kuşakları tarafından çok sevilmiştir. Çünkü yapılan araştırmalarda da görüldüğü üzere genç kesimi kapsayan Y kuşağı ile Milenyum ve sonrasında doğmuş olan Z kuşağı, gizliliğe büyü önem veriyor.

“Geçicilik” Ve “Gizlilik” Snapchat’i Popüler Bir Sosyal Ağ Yaptı

Bunun yanı sıra Y ve Z kuşağı temsilcileri sosyal medyada hiçbir engele takılmadan, özgürlükleri kısıtlanmadan ve kimse tarafından herhangi bir müdahaleye maruz kalmadan özgürce paylaşım yapmak istiyor. İşte bu nedenle yani Snapchat’in sahip olduğu “geçicilik” ve “gizlilik” gibi özellikler sebebiyle Y ve Z kuşaklarının bu sosyal ağa olan ilgisi artmıştır.

Belki de bu yüzden Twitter gibi uygulamaların kullanıcı yaş ortalaması daha üst sınırlardayken Snapchat’in yaş ortalaması çok daha düşüktür. Hatta öyle ki Snapchat, dünya üzerindeki aktif kullanıcı sayısına göre %70’inin 35 yaş altındaki kişilerin oluşturduğu tek mecra olma özelliğini taşımaktadır. En önemlisi de bu genç kitle sürekli aktif olmaya ve özgün içerikler üretmeye özen göstermektedir. Bu da Snapchat’in yaşayan bir sosyal ağ olmasını sağlamıştır.

Snapchat kullanıcılarının jenerasyon yapısına kısaca değindiğimize göre artık uygulamanın diğer özelliklerine geçebiliriz. Uygulamaya dair bilgi aktarımında bulunurken değindiğim üzere Snapchat’te paylaştığınız içerikler 24 saat içerisinde kendi kendini imha etse de bazen sizin paylaşımlarınızı kaydetmek isteyenler olabiliyor. Ancak Snapchat buna da bir çözüm bulmuş. Şöyle ki; eğer takipçileriniz screenshot dediğimiz ekran görüntüsü alarak fotoğraflarınızı veya videolarınızı kopyalarsa Snapchat bu durumu size bildiriyor.

Bu arada uygulamadaki gizlilik, geçicilik ve süre bazlı paylaşım anlayışı bazı kesimler tarafından sakıncalı bulunarak uygulamaya yönelik birtakım suçlamalar yapılmıştır.

SnapchatSnapchat’te kalıcılık olmadığı ve birebir mesajlaşmada da 1-10 saniyelik paylaşım yapılabildiği için gençlerin bu uygulamayı kötüye kullanabileceği endişesi oluşmuştur. Gençlerin Snapchat’i kullanarak kendi aralarında uygunsuz, şiddet ve cinsel içerikli fotoğraflar paylaşabileceği belirtilmiştir. Uygulamanın kurucusu ve sahibi Evan Spiegel ise bu suçlamaları reddederek Snapchat’in amacının kesinlikle bu olmadığını ve günlük, sıradan paylaşımlar için Snapcaht’i geliştirdiklerini vurgulamıştır.

Snapchat İstatistikleri

Günde milyonlarca fotoğraf paylaşılan Snapchat’in, istatistiklere bir göz atalım. Buna göre Snapchat’te kadın kullanıcı oranı erkek kullanıcı oranına göre daha yüksek. Öyle ki uygulamayı indiren kullanıcıların %70’ini kadınlar oluşturuyor. Uygulamanın en yaygın olduğu ülkeler ise Amerika Birleşik Devletleri ve İngiltere‘dir.

Diğer istatistikler ise şöyle; 

  • Snapchat’in aylık aktif kullanıcı sayısı yaklaşık 300+ milyondur. 
  • Snapchat günlük aktif kullanıcı sayısı yaklaşık 178 milyondur. 
  • Her gün 400 milyondan fazla Snapchat hikayesi oluşturuluyor.
  • Snapchat’te fotoğraf paylaşan kullanıcıların yüzdesi %65
  • Her gün oluşturulan snap (fotoğraf / video) sayısı yaklaşık 1 milyondur. 
  • Snapchat günlük video izleme sayısı 10+ milyondur.
  • Snapchat kullanıcılarının %71’ini 34 yaş altı kullanıcılar oluşturmaktadır.
  • Snapchat’te kullanıcılar günlük ortalama 30 dakika zaman harcıyor
  • Aktif kullanıcılar her gün ortalama 18 kez uygulamayı açıyor.
  • Ortalama bir Snapchat kullanıcısı günde 20’den fazla snap atıyor.
  • 25 yaşın altındaki insanlar, Snapchat’ı her gün ortalama 40 dakika kullanıyor.
  • Snapchat kullanıcılarının %45’ini oluşturan kesim 18-24 yaşları arasındadır.
  • Snapchat’te her saniyede 20.000’den fazla fotoğraf paylaşılıyor.

Bu arada istatistiklere ilginç bir detay da ekleyelim, eğer son bir saat içinde Snapchat’te paylaşılan tüm fotoğrafları görmek isteseydiniz bu sizin 10 yılınızı alırdı. Sanırım bu bile Snapchat kullanıcılarının aktifliğini gözler önüne seriyor.

Markaların Snapchat Kullanımı

Snapchat, marketing / branding çalışmaları için kurgulanması zor bir mecradır. Ancak buna rağmen Snapchat bazı markalar tarafından çok akıllıca kullanılmıştır.

Snapchat’in markalar tarafından kullanımına örnek olarak ilk önce aklıma; MTV İtalya, altıncı sezonuna giren TV dizisi Geordie Shore geliyor. Dizinin yapımcıları Snapchat’in popülaritesi kullanmış ve gala günü sahne arkasından, oyuncuların kulisinden ve kırmızı halıdan Snap paylaşarak Snapchat kullanan kitleyi diziye çekmeyi başarmıştır.

Bir diğer örnek ise Türkiye’den… Türkiye’deki genç nüfusun fazlalığını göz önünde bulunduran Mavi, Snapchat’e adım atan ilk yerli marka olmuştur. Mavi, “Türkiye’nin İlk Snapchat Röportajı” adını verdiği projeyle gençler arasında popüler olan iki ismi Serenay Sarıkaya ve Kerem Bursin’i bu kampanyada kullanmıştır. Kampanyanın yüzleri olan Serenay Sarıkaya ve Kerem Bursin ile yapılan bu Snapchat röportajı büyük ilgi görerek 2 saat içerisinde 150.000 görüntülenmeye ulaşmıştır.

Bu örneklerin yanında birçok marka peş peşe Snapchat’e giriş yapmış fakat farklı, farkındalık içeren kampanyalar kurgulayan marka sayısı pek olmamıştır. Genellikle global firmalar veya prodüksiyonlar Snapchat filtrelerini kurumsal kimliğine uydurarak kampanyalar gerçekleştirmiştir. Örneğin bir film karakterinin maskesi veya ayırt edici bir özelliği Snapchat filtresi olarak kurgulanarak kullanıcıların bu filtre aracılığıyla snap atması sağlanmıştır.  Warner Bros bazı filmleri için bu kampanya modelini tercih eden markalardandır.

Ancak “Sponsorlu Snapchat Filtresi” oldukça maliyetli olduğundan (300 ile 800 bin dolar arası) her marka bu ayrıcalıktan yararlanamamıştır.

Medya Devleti Snapchat’te

SnapChat başta sadece kullanıcılar arasında anlık haberleşme amacıyla kurulduysa da sonradan gelen güncellemeler ile artık belli başlı medya kaynaklarını da Snapchat üzerinden izlemek, dinlemek mümkün hale geldi. Uygulama içinde sağa kaydırıldığında çıkan keşfet bölümünde MTV, Daily Mail, CNN International, National Geographic, Cosmopolitan, BuzzFeed gibi medya sayfalarını takip edebiliyorsunuz.

Ayrıca Snapchat artık farklı ülkelerin, şehirlerin, dinlerin, kültürlerin, müziklerin veya festivallerin tanıtıldığı bir sosyal platform halini de almıştır. Bu konularla ilgili paylaşılan snapler ise bütün kullanıcılar tarafından görülebilmektedir. Bu şekilde Snapchat’in bir nevi turizme de katkı yaptığı da söylenebilir.

SnapChat Nasıl Kullanılır?

Snapchat uygulamasını kullanmak oldukça kolay ve pratiktir. Uygulamayı kullanmak için iOS veya Android işletim sistemine sahip mobil cihazınız uygulamayı kolayca indirip, Snapchat’e kaydolmanız yeterlidir. Ardından oturumu açıp kişisel ayarlarınızı yaptıktan sonra Snapchat’i kullanmaya başlayabilirsiniz.

Başlangıçta uygulamada oturum açtığınızda rehberinizdeki kişilerden Snapchat kullanan kişiler öneri olarak karşınıza çıkacak. Bu önerilerden takip etmek istedikleriniz varsa “takip et” butonuna tıklayabilirsiniz. Takip etmeyi istemediğiniz profilleri geçebilirsiniz. Eğer hiç kimseyi takip etmezseniz başlangıçta paylaşım yapmanız da mümkün olmuyor. Bu da Snapchat’in etkileşime verdiği önemi göstermektedir.

Kişi ekleme / takip etme işlemi bittikten sonra telefonun ortasındaki yuvarlak kısma dokunarak fotoğraf çekmek için kamerayı aktif hale getirmeniz gerekmektedir. Yuvarlak kısma bir kere ve kısaca dokunduğunuzda fotoğraf, uzunca bastığınızda ise video çekiyorsunuz. Fotoğraf veya video kaydını yaptıktan sonra ise paylaşımı görmesini istediğiniz kişilerin bu paylaşımı kaç saniye görebileceğini (1 ile 10 saniye arasında) ayarlıyorsunuz. Bu arada “Replay” seçeneğini kaldırırsanız takipçilerinize paylaştığınız snapi sadece bir kere görebilme hakkı vermiş oluyorsunuz.

Ayrıca uygulama içindeki “Ayarlar” kısmından “Yönet” butonuna tıkladığınız, uygulama ayarlarını kişiselleştirebilirsiniz.

Uygulama İçerisinde İşinize Yarayabilecek İpucu Niteliğindeki Birkaç Bilgi İse Şu Şekilde:

  • Karanlık bir ortamda fotoğraf çekinirken, sol üst köşede bulunan flash özelliğini etkinleştirerek bu sorundan kurtulabilirsiniz.
  • Ekrana hızlı bir şekilde iki kere üst üste tıklamanız kameralar arasında geçiş yapacaktır. Ön kameranız açıksa tıkladığınızda arka kameraya, arka kameranız açık ise ön kameraya geçiş yapacaktır.
  • Fotoğraf görüntülenme süresini, yani kullanıcıların sizin paylaşımınızı göreceği 1 ile 10 saniye arasındaki süreyi ayarlamak için sol alt köşedeki saat simgesini kullanabilirsiniz.
  • Fotoğrafınızı çektiğinizde çok beğenip telefonunuza da kaydetmek istediğinizde ekranın sol alt köşesinden fotoğrafınızı kolayca kaydedebilirsiniz.
  • Bu uygulama ile çektiğiniz fotoğraf ve videoları öykü haline getirip arkadaşlarınıza gönderebilirsiniz. Bu öykü özelliğini kullanmak için ise ekranın sol alt kısmında bulunun “+” simgesini kullanabilirsiniz.

Negatif Geri Bildirimler Alan SnapChat Ve İyileştirme Çalışmaları

SnapChat’in popülerliğinin çıkış yaptığı yıllara göre çöküşte olduğunu makalenin başında belirtmiştim ve bunun en büyük nedenlerinden birinin Instagram’ın “Hikayeler” özelliğini sunması olduğunu vurgulamıştım. Bunun farkında olan elbette sadece bizler değiliz. Snapchat durumun vahametini fark ettiğinden uygulamayı çeşitli güncellemelerle güçlendirmeye çalışıyor.

Snapchat yönetimi Kasım 2017 tarihinde kullanıcılarına “Tamamen yeni bir SnapChat” yapacaklarını duyurmuştu. Ancak görülen o ki kullanıcılar gelen güncellemelerden pek de memnun değil. Hatta birçok kullanıcı uygulama güncellemeyi geri çekmezse hesaplarını kapatacaklarını ve uygulamayı cihazlarından tamamen sileceklerini dile getirdiler. Yeni güncellemeyle birlikte kullanımı büyük oranda değişen Snapchat, iyileştirmeye ve kullanıcılarını arttırmaya çalışırken bu girişimleri maalesef ters tepki yarattı. Kullanıcılar arkadaş paylaşımlarının ve medyanın ayrılması gerektiğini fakat uygulama içinde sürekli karıştıklarını belirterek şikayette bulundu. Ancak Evan Spiegel bu eleştirileri kabul etmeyerek, insanların uygulamanın yeni kullanımına alışabilmesi için biraz zamana ihtiyaç duyduklarını belirtti.

SnapChat, uyguladığı yönetim politikaları ve güncellemelerden son derece emin gözükse de kullanıcılarıyla aynı frekanstan iletişim kuramadığı sürece ve kullanıcılarının Twitter, Instagram gibi rakip mecralarda yaptıkları eleştiriler göz önünde bulunduruldukça, değeri düşmeye ve kullanıcılarını kaybetmeye devam edecek gibi gözüküyor.

Ayrıca uygulama sadece Instagram, Twitter gibi rakipleriyle değil sosyal medya fenomenlerinin veya ünlülerin yaptıkları bir yorumla bile olumsuz etkilenebiliyor. En büyük örneğini ise 2018 Şubat ayında Kardashian’lardan, Reality Show yıldızı ve sosyal medya fenomeni olan Kylie Jenner’ın attığı bir tweet ile görmüştük. Kylie: “Yani artık kimse SnapChat kullanmıyor mu? Yoksa sadece ben mi kullanıyorum? Bu çok üzücü…” şeklinde bir tweet atmasıyla birlikte Snapchat hisseleri resmen çakıldı.

Şirketin hisse senetleri 1.3 milyar dolar kayba uğrarken, bir kişinin attığı bir tweetin dünya devi bir sosyal ağı nasıl zarara uğratabileceğine de şahit olduk.

En inişli çıkışlı mecralardan biri olan Snapchat’i bu makalede sizlere A’dan Z’ye bir incelemeyle aktarmaya çalıştık. Milyar dolarlık bir girişimin doğru yönetilmediği takdirde bir tweetle milyar dolarlık hisse kaynına uğrayabildiğine şahit olduk. Bu durum bizlere inovatif bir fikir kadar bu fikrin iyi yönetilmesi gerektiğini de gösterdi.

Snapchat’in ardından “Sosyal Ağlar” yazı dizisine devam edeceğimizi belirterek Branding Türkiye bildirimlerinizi açmanızı tavsiye ederim.

Bülten Aboneliğinizi Aktifleştirin

Güncel makaleler, sektörel haberler ve ücretsiz etkinlikler için mail listemize abone olun.

Abone olduğunuz için teşekkür ederiz.

Bir şeyler yanlış gitti.

Bir Yorum Yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir